Numer 62/63 (4/2020/1/2021)
Estetyka po postmodernizmie
Redaktorzy: Jan Stanisław Wojciechowski, Sławomir Marzec
Spis treści
Strony
Pobierz
Jan Stanisław Wojciechowski,
Sławomir Marzec
Wstępniak
2 – 5
PDF

Streszczenie

Aktualny numer Aspiracji poświęcony jest naszym studentom, ich dokonaniom i edukacji (tu nieskromnie polecam mój artykuł Jak uczyć malarstwa w świecie, który się do tego nie nadaje, Arsforum 3/2018). Nigdy bowiem dość zastanawiania się, czego właściwie uczymy studentów, czy przypadkiem ostatnio nie są to przede wszystkim schematy sukcesu?... „Aktualne” strategie, „ważne” tematy i „właściwe” poglądy zapewniające akceptację instytucjonalnego art world? Uczymy ich zatem strachu przed taką nieakceptacją?... Lecz ten numer Aspiracji dotyka także tematu estetyki po postmodernizmie, który na naszą prośbę podjęli Teresa Pękala i Łukasz Huculak...


INFORMACJE O AUTORACH

Jan Stanisław Wojciechowski
Akademia Sztuk Pięknych w Warszawie

Sławomir Marzec
Akademia Sztuk Pięknych w Warszawie

Sławomir Marzec
Wobec żywiołu widzialności. O sztuce Błażeja Ostoja Lniskiego
7 – 14
PDF

Słowa kluczowe

widzialność | Błażej Ostoja Lniski

Streszczenie

U zarania nowoczesności Fryderyk Nietzsche pisał w natchnieniu w Narodzinach tragedii, że wyzbywszy się mitu, człowiek bezdomnie błąkać się będzie między historią a krytyką. Że będzie próbował nadać epokowym szarpaninom pozór celowości, „konieczności dziejowej”, choćby spójnej, „budującej” narracji, albo w rewolucyjnym rechocie obelg i komend wskazywać drogę ku „lepszemu jutru”. Rezultat tej dialektyki już znamy i obserwujemy: wygnany mit, a niejako przy okazji rzeczywistość, powracają w spotworniałej formie naszych nerwic, w obijaniu się między zbiorowymi histeriami i zbiorowymi halucynacjami...


INFORMACJE O AUTORZE

Akademia Sztuk Pięknych w Warszawie

Zofia Jabłonowska-Ratajska
Coming Out 2020
15 – 24
PDF

Słowa kluczowe

wystawa | Coming Out

Streszczenie

Cóż po debiucie w czas epidemii? Brak wymiany, izolacja, poczucie zagrożenia i inne uciążliwości ostatniego roku dotykają wszystkich artystów. Ale szczególnie dla młodych, na początku kariery, są trudnym doświadczeniem, na które nie byli przygotowani, które stało się dla nich sytuacją graniczną. W warunkach pandemii wszystko odbywa się inaczej, również Coming Out – wystawa najciekawszych tegorocznych prac dyplomowych, na którą studenci ASP w Warszawie czekają i do której się przygotowują przez kilka lat...

Jan Stanisław Wojciechowski
Rozmowa z prof. Pawłem Nowakiem
25 – 31
PDF

Słowa kluczowe

Paweł Nowak


INFORMACJE O AUTORZE

Akademia Sztuk Pięknych w Warszawie

Emily Kitabatake
Fragmenty pracy dyplomowej Natsukashii. O pamięci smakowej i nie tylko
32 – 36
PDF
Sławomir Marzec
Natalii Kosakowskiej gry z puzzlami
37 – 38
PDF

Słowa kluczowe

Natalia Kosakowska

Streszczenie

Istnieje rozpowszechniony pogląd, że w naszym zadziwiającym świecie wszystko to, co istnieje, dąży do podtrzymania swojego istnienia. Do samoreprodukcji, samopotwierdzenia. Dzisiaj, zanurzeni w radykalnej ponowoczesnej zmienności, w coraz bardziej chaotycznej płynności, już wiemy, jak bardzo jest to niemożliwe i nierealne. Zastajemy gry, których reguł nikt nie pamięta lub nie chce pamiętać. A najczęściej – którym nikt już prawie nie jest w stanie sprostać. Gramy więc przelotnie w wiele różnych gier, w ich fragmenty, namiastki (wydarzenia), które nie mają zapewne celu i których nikt nie będzie chciał kontynuować...


INFORMACJE O AUTORZE

Akademia Sztuk Pięknych w Warszawie

Monika Weychert
Tandem
39 – 44
PDF

Słowa kluczowe

Art Tandem | Maria Piątek | Iwona Demko | Bartek Jarmoliński | Małgorzata Wielek-M. | Paweł Łyjak | Marian Stępak

Streszczenie

Jacques Rancière pisał: Maszyna tajemnicy jest zatem maszyną do tworzenia tego, co wspólne, służy nie do przeciwstawiania sobie różnych światów, lecz do inscenizowania, za pomocą najbardziej nieoczekiwanych sposobów, ich współprzynależności (Estetyka jako polityka). Według takiej zasady realizowany jest projekt Art Tandem...


INFORMACJE O AUTORZE

Akademia Sztuk Pięknych w Warszawie
Społeczna Akademia Nauk w Warszawie

Piotr Majewski
Awangarda i Kazimierz Dolny
45 – 51
PDF

Słowa kluczowe

awangarda | Kazimierz Dolny | Muzeum Nadwiślańskie w Kazimierzu Dolnym | Dorota Seweryn-Puchalska

Streszczenie

Otwarta jesienią 2020 roku wystawa Znaczenie miejsca. Strzemiński, Stażewski, Łunkiewicz-Rogoyska w Galerii Wystaw Czasowych Muzeum Nadwiślańskiego przy kazimierskim rynku przywołała epizody pobytów w tym miejscu twórców polskiej awangardy konstruktywistycznej, dopisując je do historii artystycznego Kazimierza Dolnego. Tym samym dokonała wyłomu wśród nazbyt utrwalonych stereotypów...


INFORMACJE O AUTORZE

Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie

Grzegorz Borkowski
Intermedia i materialność w nowych pracach Laury Paweli
52 – 57
PDF

Słowa kluczowe

Laura Pawela

Streszczenie

Dick Higgins, który upowszechnił pojęcie intermediów swoim esejem z 1965 roku, już wcześniej przez wiele lat używał tego terminu w wykładach i dyskusjach, ale przyznał, że pochodzi on z prac Samuela Taylora Coleridge’a z 1812 (!) roku...

Zofia Jabłonowska-Ratajska
W dialogu
58 – 61
PDF

Słowa kluczowe

Alicja Bielawska | Teresa Starzec

Streszczenie

Dwie artystki, matka i córka, bliskie, a jednak podążające odmiennymi artystycznymi ścieżkami. Obrazy Teresy Starzec, pokazywane wspólnie z rysunkami oraz ceramiką Alicji Bielawskiej w Nowym Miejscu w Warszawie, stanowią rzeczywiście Figury pełne słońca. Otwierając się na światło i kolor, tworzą razem pełną powietrza przestrzeń...

Mieczysław Knut
Asketes
62 – 63
PDF

Słowa kluczowe

Asketes | asceta | minimalizm | wyciszenie | phos | światło

Streszczenie

W 2002 roku zacząłem malować nową serię obrazów. Przypadek spowodował częściowe odejście od wcześniej wypracowanego kanonu. Obrazy powstawały spontanicznie, bez z góry założonego planu, bez szkiców. Jest to dokumentalny zapis procesu twórczego, bez poprawek, bez retuszu i bez selekcji. W porównaniu z wcześniejszymi pracami te obrazy są bardziej surowe. Szorstkie...


INFORMACJE O AUTORZE

Akademia Sztuk Pięknych w Łodzi

Iwona Szmelter
Z odrobiną optymizmu
64 – 71
PDF

Streszczenie

Naiwnie sobie wyobrażam „dzieło życia” jako utwór, który powstaje naturalnie – jak ptak śpiewa. Może to będzie obraz, bo mało miałam dotąd motywacji i czasu na twórczość malarską. Raczej zgłębiałam tajemnice malarstwa i sztuki wizualnej od jej zarania do dzisiaj. Taka wiedza nie pomaga w mojej twórczości. Ale może kiedyś?...


INFORMACJE O AUTORZE

Akademia Sztuk Pięknych w Warszawie

Łukasz Wiącek
To jest fajka! Reinterpretacja formy w malarstwie Piotra Korola
73 – 75
PDF

Słowa kluczowe

Piotr Korol | René Magritte

Streszczenie

Przewrotne nawiązanie do tytułu obrazu René Magritte’a, który pod namalowaną na płótnie fajką umieścił słowa: Ceci n’est pas une pipe, stanowi pretekst do kontynuacji trwającej dyskusji o związku nie tylko słowa z obrazem, lecz także słów i obrazów z rzeczywistością...

Krzysztof Jegliński
Lena Cronqvist w muzeum Prins Eugens Waldemarsudde
76 – 79
PDF

Słowa kluczowe

Prins Eugens Waldemarsudde | Lena Cronqvist

Streszczenie

Muzeum było niegdyś pracownią i mieszkaniem księcia malarza Eugeniusza (1865-1947), dziś jest popularnym i ważnym muzeum najczęściej pokazującym sztukę współczesną...

Wystawa Kata/Kami w Kordegardzie (fotoreportaż)
80 – 82
PDF
Bogusław Deptuła
Współwinne: grawitacja i przypadek
83 – 87
PDF

Słowa kluczowe

Malarstwo radykalne | Sławomir Ratajski | Tomasz Milanowski

Streszczenie

Zazwyczaj do powstania obrazu potrzebne jest pośrednictwo pędzla, wałka, rozpylacza i wszystkiego innego, co może tylko się przydać w tworzeniu nowego wyobrażenia. Istnieją jednak i inne sposoby działania, w jakimś sensie bez owych przekaźników. Należy do nich wylewanie farby wprost na podłoże i kształtowanie wizerunku wyłącznie dzięki własnemu ciężarowi farby i sile ziemskiej grawitacji. To jedna z możliwych do przyjęcia i zastosowania metod...

Geometria i... w Mazowieckim Centrum Sztuki Współczesnej „Elektrownia” w Radomiu (fotoreportaż)
88 – 91
PDF
Teresa Pękala
Za wcześnie czy za późno na odpowiedź na pytanie o estetykę po postmodernizmie?
92 – 100
PDF

Słowa kluczowe

sztuka | estetyka | postmodernizm | teraźniejszość | wspóczesność

Streszczenie

Rozważania na temat estetyki i sztuki współczesnej wskazują teraźniejszość jako pojęcie implikujące obietnicę współczesności, czyli „wspólnego czasu”. Wobec zróżnicowania geopolitycznego, technicznego i kulturowego świata tak rozumiana teraźniejszość budzi coraz więcej wątpliwości...


INFORMACJE O AUTORZE

Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie

Jan Stanisław Wojciechowski
Autobiografia artysty: między doświadczeniem artystycznym, interpretacją humanistyczną i zarządzaniem
101 – 107
PDF

Słowa kluczowe

autobiografia | interpretacja | doświadczenie artystyczne | zarządzanie

Streszczenie

Tekst jest częścią mojej nowej książki, w której podejmuję kwestie ustroju sztuki w Polsce i polityki kulturalnej państwa. W części tej staram się wyjaśnić pewne kwestie metodologiczne związane z usytuowaniem mojej wiedzy oraz moich aktualnych praktyk badawczych i dydaktycznych na Wydziale Zarządzania Kulturą Wizualną ASP w Warszawie...


INFORMACJE O AUTORZE

Akademia Sztuk Pięknych w Warszawie

Łukasz Huculak
La Tour i Latour. Nowy naturalizm
108 – 117
PDF

Słowa kluczowe

La Tour | Latour | nowy naturalizm

Streszczenie

To chyba Wilhelm Worringer twierdził, że aby sprawy ruszyły z miejsca, trzeba się najpierw mocno nastraszyć. Szczęśliwie jesteśmy w nie najlepszym momencie. Po nudnych latach ostatniej dekady ubiegłego wieku trzecie tysiąclecie wita nas fajerwerkiem kryzysów. Żyjemy w czasach, kiedy nierzadkie jest przekonanie, że za 50 lat Ziemi już nie będzie. Boimy się imigracji, boimy się inwigilacji. Boimy się technologii i sztucznej inteligencji. Boimy się też przyrody: suszy, mikrobów i zjawisk atmosferycznych. Boimy się kosmosu, kosmitów i kostuchy...


INFORMACJE O AUTORZE

Akademia Sztuk Pięknych im. Eugeniusza Gepperta we Wrocławiu

Jan Rylke
Nauka polska wobec nauki w krajach rozwiniętych i miejsce w niej nauk środowiskowych
118 – 132
PDF

Słowa kluczowe

nauka w Polsce | nauki środowiskowe

Streszczenie

W 2018 roku określono w preambule do ustawy, że: uczelnie oraz inne instytucje badawcze realizują misję o szczególnym znaczeniu dla państwa i narodu: wnoszą kluczowy wkład w innowacyjność gospodarki, przyczyniają się do rozwoju kultury, współkształtują standardy moralne obowiązujące w życiu publicznym [ustawa – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce 2018]...


INFORMACJE O AUTORZE

Uniwersytet Przyrodniczy w Lublinie

Marek Janczyk
Rozumienie nowoczesności. Wokół książki Krzysztofa Jureckiego pt. Kontynuatorzy tradycji wielkiej awangardy w fotografii polskiej w drugiej połowie lat 50. XX wieku
133 – 137
PDF

Słowa kluczowe

nowoczesność | Krzysztof Jurecki

Streszczenie

Wydana zaledwie kilka miesięcy temu książka Krzysztofa Jureckiego jest nie tylko monograficznym opracowaniem jednego z najistotniejszych zjawisk w polskiej sztuce powojennej, ale także podsumowaniem autorskich rozważań nad złożonością relacji zjawisk artystycznych około połowy XX wieku...


INFORMACJE O AUTORZE

Krakowska Akademia im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego

Agata Goljat
Warstwy ochronne
138 – 143
PDF

Słowa kluczowe

Gottfried Hafemann | Centrum Rzeźby Polskiej

Streszczenie

Historia tytułu wystawy Wer im Glashaus sitzt, sollte nicht mit Steinen werfen związana jest z osobą wieloletniego kuratora sztuki współczesnej Gottfrieda Hafemanna, który zapytany o tytuł przedsięwzięcia spontanicznie przytoczył wspomniane niemieckie przysłowie. Sentencję przetłumaczono dosłownie na język polski i uczyniono z niej lejtmotyw polsko-niemieckiego projektu, którego finał stanowi prezentowana w Centrum Rzeźby Polskiej...


INFORMACJE O AUTORZE

Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu
Uniwersytet Łódzki

Paweł (Szaweł) Płóciennik
Winni czarów
144 – 148
PDF

Streszczenie

.kropka, postawiona właśnie tutaj, której tutaj jest już tam, na początku zdania, prawdopodobnie jawi się czytelnikowi w danej nam obecnie chwili, która w swej rozciągłości za ułamek sekundy będzie przecież już w tym miejscu, jako utykająca alogiczność, być może błąd drukarski, zaburzenie zwyczajowej praktyki...


INFORMACJE O AUTORZE

Akademia Sztuk Pięknych w Warszawie

Kalendarium
149 – 154
PDF
Pobierz cały numer
1 – 160
PDF
Akademia Sztuk Pięknych
ul. Krakowskie Przedmieście 5
ISSN 1732-6125
w Warszawie
00-068 Warszawa
e-ISSN 2450-7555